دانلود پایان نامه

زندگی
28
54/0
93/0
بهزیستی
28
91/0
37/0
خودکارآمدی
28
59/0
87/0
نگرانیهای ناشی از دیابت
28
60/0
86/0
استرس
28
80/0
54/0
طبق جدول نتایج آزمون کلموگورف- اسمیرنوف کلیهی متغیرها (sig بالاتر از 05/0 و Z بین 96/1+ و 96/1-) دارای توزیع نرمال (طبیعی) هستند.
با توجه به نرمال بودن توزیع متغیرها و وجود یک متغیر مستقل و پنج متغیر وابسته، از مانوا به عنوان روش آماری برای این فرضیه استفاده میشود.
بر اساس نتایج آزمون باکس (مقدار M باکس برابر 1/33 و sig برابر 037/0)، پیش فرض تساوی کوواریانس ها، و بر اساس نتایج آزمون لوین، برای شاخص نگرانیهای ناشی از دیابت پیش فرض تساوی خطای واریانس ها، مورد تایید قرار نمیگیرد. اما نتایج آزمون لوین، برای سایر شاخصهای سلامت روانی (کیفیت زندگی، بهزیستی، خودکارآمدی و استرس (به ترتیب F برابر 22/1، 85/1، 38/2، 001/0 و sig برابر 279/0، 185/0، 134/0 و 1) پیش فرض تساوی واریانس ها، مورد تایید قرار میگیرد و مفروضهی لازم برای استفاده از آزمون آماری وجود دارد.
نتایج توصیفی مانوا:
طبق جدول 63 مداخلهی شناختی رفتاری به غیر از شاخص خودکارآمدی، موجب تغییر مطلوب در سایر شاخصهای سلامت روانی شده است. برای نمونه، میانگین شاخص کیفیت زندگی در گروه کنترل 93/0 بوده است که با مداخلهی شناختی رفتاری به میانگین 71/11 ارتقاء یافته است. درعینحال، معناداری این تغییرات طی بررسی آمارههای استنباطی مشخص میشود.
جدول4-63.نتایج توصیفی شاخصهای سلامت روانی در گروههای شناختی رفتاری و کنترل
شاخصهای سلامت روانی
گروهها
میانگین
انحراف معیار
تعداد
کیفیت زندگی
کنترل
93/0
8/14
14

شناختی رفتاری
71/11
27/18
14

کل
32/6
21/17
28
بهزیستی
کنترل
28/5-
3/8
14

شناختی رفتاری
28/9
6
14

کل
2
28/10
28
خودکارآمدی
کنترل
5/5
82/14
14

شناختی رفتاری
71/4-
19/21
14

کل
39/0
68/18
28
نگرانیهای ناشی از دیابت
کنترل
43/4
96/18
14

شناختی رفتاری
5/17
98/5
14

کل
96/10
32/15
28
استرس
کنترل
5/2
65/4
14

شناختی رفتاری
5/3
96/3
14

کل
3
27/4
28
نتایج استنباطی مانوا:
تمامی آزمونهای چندمتغیری (اثر پیلایی، لامدای ویلکز، اثر هاتلینگ و بزرگترین ریشه اختصاصی ری) معنادار هستند (F برابر 24/6 و sig مساوی 001/0) لذا تفاوت میانگین ترکیبی شاخصهای سلامت روانی در دو گروه (بودن در گروه مداخلهی شناختی رفتاری و بودن در گروه کنترل) نتیجه میشود؛ و این یعنی، مداخلهی شناختی رفتاری مطابق نتایج توصیفی، موجب بهبود شاخصهای سلامت روانی (خودکارآمدی، بهزیستی، استرس، نگرانیهای ناشی از دیابت و کیفیت زندگی) در افراد مبتلا به دیابت نوع دو شده است.
مجذور اتا سهمی (اندازه اثر) برابر با 586/0 میباشد؛ یعنی تقریباً 59 درصد از تغییرات چندمتغیرهی شاخصهای سلامت روانی مربوط به دو گروه آزمایش و کنترل مورد نظر است.
نتایج آزمونهای تکمتغیری (پنج متغیر وابسته به طور جداگانه) نیز نشان داد که تنها دو شاخص بهزیستی و نگرانیهای ناشی از دیابت مطابق نتایج توصیفی معنادار است (به ترتیب F برابر 25/28، 05/6 و sig برابر 001/0، 021/0 و مجذور اتا سهمی برابر 521/0 و 189/0) و سایر شاخصهای سلامت روانی معنادار نیستند.
مقایسهی دو مرحله تحلیل
نتایج دو مرحلهی (مرحله اول تفاضل سنجش اول و دوم- مرحله دوم تفاضل سنجش اول و سوم) این فرضیه، نشان میدهد که تأثیر مداخلهی شناختی رفتاری در بهبود شاخص های سلامت روانی (خودکارآمدی، بهزیستی، استرس، نگرانیهای ناشی از دیابت و کیفیت زندگی) در مرحله دوم (تفاضل سنجش اول و سوم) بیشتر و معنادارتر بوده است. این یعنی با گذشت زمان (سنجش سوم 1 ماه بعد از مداخله) مداخلهی شناختی رفتاری تأثیر مطلوب خود را بهتر نشان داده است.
در ذیل مقایسهی نتایج توصیفی و استنباطی به تفکیک دو مرحله تحلیل ارائه شده است.
جدول 4-64. مقایسهی نتایج توصیفی دو مرحله تحلیل در مطلوب مداخلهی شناختی رفتاری بر شاخصهای سلامت روانی
شاخصهای سلامت روانی
مراحل تحلیل

مرحله اول
مرحله دوم
کیفیت زندگی
(
(
بهزیستی روانی
(
(
خودکارآمدی

نگرانی های ناشی از دیابت

(
استرس

(
جدول 4-65. مقایسهی نتایج استنباطی دو مرحله تحلیل به لحاظ معناداری آزمونهای چندمتغیری و تک متغیری و اندازه اثر
شاخصهای سلامت روانی

مراحل تحلیل

مرحله اول
مرحله دوم

آزمون
چندمتغیری
اندازه اثر
آزمون
یکمتغیری
اندازه اثر
آزمون
چندمتغیری
اندازه اثر
آزمون
یکمتغیری
اندازه اثر
کیفیت زندگی
عدم معناداری
297/0

معنادار
586/0

بهزیستی روانی

(
159/0

(
521/0
خودکارآمدی

(
18/0

نگرانیهای ناشی از دیابت

(
189/0
استرس

فرضیهی سیزدهم
فرضیهی سیزدهم بیان می دارد که: مداخلهی شناختی رفتاری موجب افزایش رفتار مراقبت از خود در بیماران مبتلا به دیابت نوع دو می شود.
در این فرضیه مداخلهی شناختی رفتاری به عنوان متغیر مستقل با دو سطح (بودن در گروه مداخله شناختی رفتاری و بودن در گروه کنترل) و میزان مراقبت از خود، متغیر وابسته در مقیاس فاصلهای است. مراقبت از خود در سه مرحلهی پیش آزمون، پس
آزمون (بلافاصله بعد از مداخله) و پیگیری (یک ماه بعد از مداخله) اندازهگیری شده است.
وضعیت توزیع متغیر میزان مراقبت از خود (سه سنجش) جهت انتخاب آزمون آماری متناسب در جدول66 ذکر شده است. جهت بررسی توزیع متغیرها از آزمون کلموگورف- اسمیرنوف استفاده شده است.
جدول4-66.وضعیت توزیع متغیر میزان مراقبت از خود (سه سنجش) در میان دو گروه شناختی رفتاری و کنترل از نظر طبیعی بودن توزیع
متغیر
تعداد
کلموگورف- اسمیرنوف Z
معناداری (sig)
مراقبت از خود (سنجش اول)
28
28/1
076/0
مراقبت از خود (سنجش دوم)
28
925/0
36/0
مراقبت از خود (سنجش سوم)
28
744/0
637/0
طبق جدول نتایج آزمون کلموگورف- اسمیرنوف (sig بالاتر از 05/0 و Z بین 96/1+ و 96/1-) کلیهی متغیرها دارای توزیع نرمال (طبیعی) هستند.
با توجه به نرمال بودن توزیع متغیرها و وجود یک متغیر بین آزمودنی و یک متغیر درون آزمودنی (مراقبت از خود)، از تحلیل واریانس دوعاملی اندازههای مختلط (طرح آمیخته) به عنوان روش آماری برای این فرضیه استفاده میشود.
بر اساس نتایج آزمون کرویت ماچلی (مقدار ماچلی برابر 905/0 و sig برابر 287/0)، پیش فرض برابری کواریانسهای میان نمرههای هر سطح از عامل اندازههای تکراری (متغیر درون آزمودنی)، و بر اساس نتایج آزمون لوین، برای سنجش اول و سوم مراقبت از خود (به ترتیب F برابر 37/0، 03/4 و sig برابر 548/0، 055/0) پیش فرض تساوی خطای واریانس ها، مورد تایید قرار میگیرد و مفروضهی لازم برای استفاده از آزمون آماری وجود دارد. نتیجهی آزمون لوین برای سنجش دوم مراقبت از خود، عدم تساوی خطای واریانس ها است.
نتایج توصیفی طرح آمیخته:
طبق جدول67 قبل از دخالت شناختی رفتاری، میزان مراقبت از خود در بین دو گروه اختلاف زیادی با هم ندارد (تفاضل میانگین برابر 07/2 به نفع گروه کنترل). اما با دخالت شناختی رفتاری در سنجش دوم تفاضل میانگین گروهها بیشتر شده (35/18 به نفع گروه شناختی رفتاری) و در سنجش سوم باز هم بر مقدار آن افزوده شده است (19 به نفع گروه شناختی رفتاری). این یعنی، مداخلهی شناختی رفتاری موجب افزایش رفتار مراقبت از خود در بیماران مبتلا به دیابت نوع دو می شود. درعینحال، معناداری این تغییرات طی بررسی آمارههای استنباطی مشخص میشود.
جدول4-67.نتایج توصیفی متغیر میزان مراقبت از خود (سه سنجش) در گروههای شناختی رفتاری و کنترل
شاخص
گروهها
میانگین
انحراف معیار
تعداد
مراقبت از خود
(سنجش اول)
کنترل
57/13
1/5
14

شناختی رفتاری
5/11
81/4
14

کل
53/12
98/4
28
مراقبت از خود
(سنجش دوم)
کنترل
93/24
63/6
14

شناختی رفتاری
28/43
13/13
14

کل
11/34
84/13
28
مراقبت از خود
(سنجش سوم)
کنترل
21
42/7
14

شناختی رفتاری
40
29/11
14

کل
5/30
47/13
28
طبق نمودار67 میزان مراقبت از خود در هر دو گروه، ابتدا افزایش (سنجش دوم نسبت به سنجش اول) و سپس در سنجش سوم نسبت به سنجش دوم کاهش یافته است. همانطور که ملاحظه میشود، میانگین میزان مراقبت از خود در گروه شناختی رفتاری بیشتر از گروه کنترل است.

نمودار 4-67. مقایسهی میانگینهای متغیر مراقبت از خود (سنجش اول تا سوم)در گروههای شناختی رفتاری و کنترل
نتایج استنباطی طرح آمیخته:
طبق جدول 68 تغییر مراقبت از خود طی سنجشهای سهگانه (sig کوچکتر از 0005/0) و نیز تعامل گروهها با تغییرات مراقبت از خود (sig کوچکتر از 0005/0) معنادار هستند.
مجذور اتا سهمی برای تغییر مراقبت از خود (804/0) و تعامل گروهها با تغییرات مراقبت از خود (525/0) در سطح قابل قبول هستند.
جدول 4-68. آزمون اثرات درون آزمودنی مراقبت از خود و گروههای شناختی رفتاری و کنترل
منبع تغییرات
مقدار F
معناداری (sig)
مجذور اتا سهمی
مراقبت از خود
684/106
001/0
804/0
مراقبت از خود * گروهها
692/28
001/0
525/0
طبق جدول69 هر دو مقایسه (سنجش دوم در برابر اول و سنجش سوم در برابر اول) برای تغییر مراقبت از خود و تعامل گروهها با تغییرات مراقبت از خود، معنادار هستند. اندازهی اثر مربوط به تعامل گروهها با تغییرات مراقبت از خود، طی مقایسهی سنجش دوم با اول، 583/0 و طی مقایسهی سنجش سوم با اول، 392/0 است. نتیجه اینکه، اندازهی اثر در سنجش سوم نسبت به سنجش دوم کاهش یافته است.
جدول 4-69. آزمون مقایسههای درون آزمودنی مراقبت از خود و گروههای شناختی رفتاری و کنترل
منبع تغییرات
مراقبت از خود
مقدار F
معناداری (sig)
مجذور اتا سهمی
مراقبت از خود
سنجش دوم در برابر اول
593/105
001/0
802/0

سنجش سوم در برابر اول
395/108
001/0
807/0
مراقبت از خود * گروهها
سنجش دوم در برابر اول
32/36
001/0
583/0

سنجش سوم در برابر اول
734/16
001/0
392/0
طبق نتایج اثرات بین آزمودنی، مداخلهی شناختی رفتاری تأثیر معناداری بر میزان مراقبت از خود داشته است (F برابر 88/18 و sig برابر 001/0) و اندازهی اثر مربوط به تأثیر شناختی رفتاری بر میزان مراقبت از خود در حد قابل قبول است (421/0).
فرضیهی چهاردهم
فرضیهی چهاردهم بیان می دارد که: وضعیت شاخصهای سلامت روانی (خودکارآمدی، بهزیستی، استرس، نگرانیهای ناشی از دیابت و کیفیت زندگی) به لحاظ نوع مداخله متفاوت هستند.
با توجه به فرضیهی حاضر، جهت مقایسه میانگین متغیرهای کمی (فاصلهای- نسبی) به صورت جداگانه در بیش از دو نمونه (گروه) از آزمون تحلیل واریانس یکطرفه (یکعاملی) استفاده شده است.
جدول4-70.نتایج توصی
فی شاخصهای سلامت روانی در چهار نوع مداخله
شاخصهای سلامت روانی
(اختلاف سنجش اول و سوم)
گروهها
میانگین
انحراف معیار
تعداد
کیفیت زندگی
ذهن آگاهی مبتنی بر شناخت درمانی
1/9
34/13
14

گروهی روانی اجتماعی
86/11
9/10
14

شناختی رفتاری
71/11
27/18
14

افزایش انگیزه
64/2-
23/5
14
بهزیستی
ذهن آگاهی مبتنی بر شناخت درمانی
5/9
85/4
14

گروهی روانی اجتماعی
21/10
21/4
14

شناختی رفتاری
28/9
6
14

افزایش انگیزه
43/0
15/3
14
خودکارآمدی
ذهن آگاهی مبتنی بر شناخت درمانی
78/8
32/30
14

گروهی روانی اجتماعی
1/2
24/31
14

شناختی رفتاری
7/4-
19/21
14

افزایش انگیزه
43/1
57/3
14
نگرانیهای ناشی از دیابت
ذهن آگاهی مبتنی بر شناخت درمانی
64/16
34/6
14

گروهی روانی اجتماعی
71/18
7
14

شناختی رفتاری
5/17
6
14

افزایش انگیزه
36/0-
56/2
14
استرس
ذهن آگاهی مبتنی بر شناخت درمانی
5/2
11/3
14

گروهی روانی اجتماعی
43/3
65/3
14

شناختی رفتاری
5/3
96/3
14

افزایش انگیزه
78/1
28/5
14
طبق جدول70، در بین چهار مداخله پژوهش، مداخلهی گروهی روانی


پاسخی بگذارید